Πόσο ρομαντικό μπορεί να γίνει ένα λάθος και πόσο ακριβά μπορεί να πληρωθεί. Γιατί εδώ δεν μιλάμε για μια άστοχη λέξη ή για έναν αμήχανο όρκο. Μιλάμε για έναν γάμο που το δικαστήριο αποφάσισε ότι… δεν υπήρξε ποτέ.

Ένα ολλανδικό δικαστήριο έβαλε τελεία σε έναν πολιτικό γάμο, κρίνοντας ότι δεν είχε καμία νομική υπόσταση, αφού οι όρκοι που διαβάστηκαν είχαν γραφτεί με τη βοήθεια του ChatGPT και δεν περιείχαν τη φράση που απαιτεί ρητά ο νόμος. Ρομαντικό μεν, άκυρο δε.

Όταν η τεχνητή νοημοσύνη μπήκε στην τελετή

Η υπόθεση εκδικάστηκε στις 6 Ιανουαρίου από το Περιφερειακό Δικαστήριο του Overijssel και αφορούσε γάμο που τελέστηκε τον περασμένο Απρίλιο στην πόλη Ζβόλε. Το ζευγάρι είχε επιλέξει έναν φίλο τους ως προσωρινό πολιτικό λειτουργό, τον λεγόμενο «eendagsbabs», μια πρακτική απολύτως νόμιμη στην Ολλανδία.

Ο φίλος, θέλοντας να αποφύγει τον τυπικό και κάπως ψυχρό λόγο, απευθύνθηκε στο ChatGPT για να του γράψει πιο χαλαρούς και συναισθηματικούς όρκους. Το αποτέλεσμα ήταν όμορφο, ανθρώπινο, γεμάτο συναίσθημα, αλλά χωρίς μια κρίσιμη νομική φράση που κάνει τη διαφορά ανάμεσα σε έναν γάμο και σε μια απλή τελετή αγάπης.

Κατά τη διάρκεια της τελετής, ο γαμπρός ρωτήθηκε αν θέλει να στέκεται στο πλευρό της συντρόφου του, να γελούν, να μεγαλώνουν και να αγαπιούνται ό,τι κι αν φέρει η ζωή. Η νύφη, αντίστοιχα, αν θέλει να συνεχίσουν να στηρίζουν ο ένας τον άλλον, ακόμη και στις δύσκολες στιγμές. Όμορφα λόγια, σωστά συναισθήματα, λάθος διατύπωση.

Τι προβλέπει ο νόμος για τον πολιτικό γάμο

Εδώ αρχίζουν τα δύσκολα. Σύμφωνα με το άρθρο 1:67 του Ολλανδικού Αστικού Κώδικα, για να θεωρηθεί ένας γάμος έγκυρος, οι μελλόνυμφοι οφείλουν να δηλώσουν ρητά και ξεκάθαρα, μπροστά στον ληξίαρχο και τους μάρτυρες, ότι αποδέχονται ο ένας τον άλλον ως σύζυγο και ότι αναλαμβάνουν όλες τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τον γάμο, όπως ορίζει ο νόμος.

Αυτή ακριβώς η δήλωση έλειπε από το κείμενο που δημιουργήθηκε με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης. Και όσο άκαμπτο κι αν ακούγεται, για το δικαστήριο αυτό δεν είναι λεπτομέρεια, είναι προϋπόθεση.

Δήμος, εισαγγελέας και μια σκληρή απόφαση

Κατά τον έλεγχο της τελετής που είχε πραγματοποιηθεί στη Ζβόλε, ο δήμος διαπίστωσε την παράλειψη και ενημέρωσε την εισαγγελία της περιφέρειας Oost-Nederland. Η εισαγγελία ζήτησε τη διαγραφή του πιστοποιητικού γάμου από το ληξιαρχείο, θεωρώντας ότι ο γάμος ήταν εξαρχής παράνομος.

Το ζευγάρι προσέφυγε στη δικαιοσύνη, υποστηρίζοντας ότι είναι υπερβολικό να ακυρώνεται ένας γάμος για τον τρόπο διατύπωσης των όρκων. Ζήτησαν, μάλιστα, να αναγνωριστεί τουλάχιστον η 25η Απριλίου ως ημερομηνία γάμου, λόγω της συναισθηματικής της αξίας για τους ίδιους. Το αίτημα απορρίφθηκε.

Επιπλέον, σημείωσαν ότι κατά την τελετή παρευρισκόταν επίσημος ληξίαρχος του δήμου ως επόπτης, χωρίς να εκφράσει τότε κάποια ένσταση. Παρ’ όλα αυτά, το δικαστήριο ήταν ξεκάθαρο.

«Το δικαστήριο κατανοεί τη συναισθηματική σημασία της ημερομηνίας για το ζευγάρι, ωστόσο δεν μπορεί να παρακάμψει τις σαφείς διατάξεις του νόμου», ανέφερε χαρακτηριστικά στην απόφασή του.

Το συμπέρασμα; Το ρομάντζο είναι ωραίο, η τεχνητή νοημοσύνη βοηθά, αλλά όταν μιλάμε για νομικές πράξεις, οι λέξεις μετράνε. Και μερικές φορές, μια πρόταση που λείπει αρκεί για να σβήσει έναν γάμο από τα χαρτιά, όσο αληθινός κι αν ήταν στην καρδιά.