Εννοείται ότι είναι στη φύση μας να θέλουμε ό,τι καλύτερο για τα παιδιά μας. Το ζήτημα είναι πού τραβάμε τη γραμμή. Πότε η στήριξη μετατρέπεται σε ασφυκτική πίεση; Πότε η προσπάθεια μετριέται μόνο από το αν το παιδί βγήκε πρώτο; Εκεί χάνεται η ουσία κι εκεί χάνουμε και το παιδί. Δεν γεννήθηκαν όλα τα παιδιά για να κατακτήσουν την κορυφή σε κάθε τομέα, αλλά όλα τους αξίζουν να απολαμβάνουν αυτό που κάνουν. Ειδικά όταν μιλάμε για παιχνίδι ή μάθηση, η ευχαρίστηση είναι το απόλυτο καύσιμο για την εξέλιξη. Αν αυτό αντικατασταθεί από το φόβο μήπως μας απογοητεύσουν, τότε η χαρά μετατρέπεται σε άγχος. Και μια εμπειρία που θα μπορούσε να το ενδυναμώσει, γίνεται πηγή αμφιβολίας και ανασφάλειας.
Όταν το παιχνίδι γίνεται βάρος
Φαντάσου το παιδί σου να παίζει ποδόσφαιρο ή να τρέχει σε έναν αγώνα. Ο πρώτος του στόχος είναι να το ευχαριστηθεί. Αν εσύ κάθεσαι στις κερκίδες με σφιγμένα χείλη, αγχωμένος για το αποτέλεσμα, το παιδί το νιώθει. Δεν απολαμβάνει πια το παιχνίδι, αλλά προσπαθεί να σου αποδείξει την αξία του. Έτσι, το γήπεδο παύει να είναι χώρος έκφρασης και γίνεται πεδίο απόδοσης. Και όταν χάνει, νιώθει ότι σε χάνει. Οι έρευνες το δείχνουν πάντως, αφού πολλά παιδιά εγκαταλείπουν τον αθλητισμό όχι επειδή δεν είναι καλά, αλλά επειδή δεν περνούν καλά. Και συχνά, φταίει το βλέμμα που τα περιμένει στη γραμμή τερματισμού.
Η πίεση δε σταματά ποτέ
Φυσικά, η ίδια πίεση μεταφέρεται και στο σχολείο. Αν η επιτυχία μετριέται μόνο με βαθμούς, τότε το διάβασμα δεν είναι πηγή γνώσης, αλλά αγγαρεία. Το παιδί σταματά να μαθαίνει για να κατανοήσει και αρχίζει να διαβάζει για να μη σε απογοητεύσει. Αυτό οδηγεί σε τελειομανία, σε άγχος, σε έναν συνεχή φόβο μήπως κάνει λάθος. Και τι μαθαίνει τελικά; Ότι δεν αξίζει αν δεν είναι άριστο. Όταν βάζουμε τον πήχη μόνο στο αποτέλεσμα, δεν επιτρέπουμε στα παιδιά να αποτύχουν, άρα δεν τα αφήνουμε να μάθουν πραγματικά από τα λάθη τους.
Πώς δείχνεις την αγάπη σου;
Τα παιδιά νιώθουν πότε η αποδοχή σου εξαρτάται από τις επιδόσεις τους. Αν μετά από έναν αγώνα, μια εξέταση, ή μια απλή προσπάθεια, τους μιλάς μόνο για το τι θα μπορούσαν να είχαν κάνει καλύτερα, το μήνυμα είναι σαφές. Όταν λείπει η άνευ όρων αποδοχή, χτίζεται ένας εσωτερικός κόσμος γεμάτος ανασφάλεια. Κι όμως, με απλούς τρόπους μπορείς να κάνεις τεράστια διαφορά.
5 τρόποι να χτίσεις αυτοπεποίθηση, όχι φόβο:
- Εστίασε στην προσπάθεια. Ρώτα το πώς ένιωσε, όχι μόνο πώς τα πήγε. Η εμπειρία μετράει.
- Δώσε αξία στο παιχνίδι. Υπενθύμισε του ότι ο πρωταρχικός στόχος είναι να περάσει καλά, να διασκεδάσει.
- Τόνισε τη σημασία της ομάδας. Η συνεργασία και το πνεύμα συνόλου είναι εξίσου σημαντικά με το ατομικό ταλέντο.
- Μην κάνεις απολογισμό μετά. Βρες κάτι θετικό να πεις, ακόμα κι αν τα πράγματα δεν πήγαν όπως τα περίμενε. Ένα «μπράβο για την προσπάθεια!» είναι αρκετό.
- Δείξε ότι η αγάπη σου δεν αλλάζει. Είσαι δίπλα του επειδή είναι το παιδί σου, όχι επειδή είναι ο πρώτος. Αυτό είναι το πιο σημαντικό.
Εν ολίγοις, όταν ξεχνάμε για λίγο τους πίνακες κατάταξης και θυμόμαστε πόσο ανεκτίμητη είναι η εσωτερική χαρά, τότε το παιδί μας κερδίζει το πιο σημαντικό έπαθλο. Όχι ένα κύπελλο ή ένα 10άρι, αλλά τη βεβαιότητα ότι είναι αρκετό, όπως είναι. Και αυτό, φίλοι μου, είναι το θεμέλιο για κάθε αληθινή επιτυχία στη ζωή. Την επόμενη φορά που θα το καμαρώσεις σε μια προσπάθεια, θυμήσου: δεν χρειάζεται να γίνει πρωταθλητής. Αρκεί να συνεχίσει να αγαπά αυτό που κάνει.
Γεια σου φίλη! Είμαι η Μάρθα Κατσαρού και λάτρης της γραφής. Παρόλο που ξεκίνησα με σπουδές στη Διοίκηση Επιχειρήσεων, το πάθος μου για τη γραφή με οδήγησε στη Δημοσιογραφία, όπου ολοκλήρωσα το μεταπτυχιακό μου στο ΕΚΠΑ. Πάντα με γοήτευε ο κόσμος του lifestyle, της μόδας, της ομορφιάς και της διακόσμησης, και τώρα έχω τη χαρά να μοιράζομαι τις δικές μου ιδέες και σκέψεις μαζί σας. Είστε έτοιμοι για αυτό το ταξίδι;